وزارت راه و شهرسازي ؛ غايب كنگره
روزانه بيش از سه هزار انسان به دليل تصادفات رانندگي دردنيا جان مي بازند وسوانح جاده اي عامل اصلي مرگ گروههاي سني 15 تا 20 سال محسوب ميشود. چنانكه ، امروزه كاهش تلفات جاده اي ، به دغدغه جهاني بدل شده است. ازهمين رو ، تلاش ميشود با تعامل وهمفكري بين جوامع مختلف ؛ شاهد كاهش مرگ وميرها ومعلوليتهاي ناشي از اين حوادث باشيم. چند رو ز پيش نيز "نخستين كنگره بين المللي ايمني جاده ها" در بيمارستان فوق تخصصي رضوي ، با همين انگيزه برگزار شد ه است.
دكتر ساكر، مسوول بخش آسيايي و خاورميانه سازمان بهداشت جهاني درحاشيه اين كنگره ؛ با اشاره به بحران حوادث جاده اي به گزارشگر ما ميگويد: براساس آخرين آمارها ، : هرساله يك ميليون وسيصد هزار نفرد به دليل حوادث جاده اي كشته ميشوند. همچنين حدود 22 ميليون نفر به دليل مصدوميت ؛ توان فعاليت را از دست ميدهند.
وي در باره وضعيت ايران در اين زمينه اظهار ميكند: بنابر آمار سال 2009 از هر 100 هزار نفر 35 نفر كشته شده اند اما بنابر آخرين آماري كه دراين كنگره ؛ ارائه شده ؛ اين رقم به 31.9 نفر از صد هزارنفر كاهش يافته است .
* هزينه هاي ميلياردي درمان
براساس اطلاعات موجود؛ كشور ما جز پنج كشور نخست به لحاظ تلفات جاده اي مي باشد.
پروفسور علي گرجي ، دبير اجرايي نخستين كنگره ايمني جاده ها با اشاره به همين مساله ميگويد: كشور سويس با 4.5 نفر كشته در 100 هزار نفر ؛ كمترين ميزان تلفات راداراست . اما بيشترين تعداد دراين زمينه به مصر با 40 كشته در 100 هزارنفر وهند با 38.5 كشته در صد هزار نفر مربوط ميشود.
و درادامه به تلفات جاده اي در كشوراشاره كرده ومي افزايد: سالانه 700 هزار نفر به علت تصادفات جاده ای در كشور مصدوم و یا معلول می شوند، كه هزینه درمان آنها بیش از 70 هزار میلیارد تومان در سال برآورد شده است.
وي همچنين با تاكيد به اينكه در حال حاضر حدود 45 درصد از مجروحان ناشی از تصادفات در كشور به درجاتی از ضربات ستون فقرات و یا ضربات مغزی دچارميشوند ، ميگويد: از راههاي كاهش صدمات حوادث جاده اي انتقال صحيح مصدومان است زيرا برآوردها حاكی از آن است كه بین 20 تا 30 درصد از بیماران قطع نخاعی به دنبال حمل غیر صحیح از محل حادثه تا بیمارستان، دچار این مشكل می شوند.
*وزارت راه متولي اصلي سوانح
بنابر آمار موجود، طي 32 سال گذشته، بيش از 800 هزار نفر از هموطنان ما قرباني حوادث جاده اي شده اند . گرچه نميتوان عوامل انساني را دراين زمينه ناديده گرفت ، اما نا ايمن بودن خودروها وراههاي كشور نيز بي تاثير نيستند.
پروفسورگرجي در خصوص " جاده هاي پر خطر " واستانداردهاي آن به گزارشگر ما ميگويد: بنابر گفته پليس راه ، در كشور ما نيز تعريف مشخصي از محورهاي پرخطر وجود داردكه مطابق ميزان تلفات كه درجاده اتفاق ميا فتد اين محورها مشخص ميشوند . اما دربرخي كشورها همانند ايران با وجود تلفات بالا اين استانداردها تغيير كرده وميتوانند براساس اولويتها به ايمن سازي جاده ها انديشيد. البته گويا دراين باره هماهنگي كافي با وزارت راه وشهر سازي وجود ندارد . درحاليكه در اغلب كشورهاي جهان متولي اصلي ايمني جاده وسوانح جاده اي وزارت راه ميباشد. حتي در برخي كشورها همانند انگليس معاونتي درخصوص ايمني جاده در دولت وجود دارد.
* غفلتهاي وزارتخانه
گرچه در آستانه تعطيلات نوروزي واوج تلفات جاده اي كشور ؛ دستاوردهاي كنگره بين المللي ايمني جاده ها ميتوانست نقش موثري در برنامه ريزي وتلاشهاي نهادهاي متولي داشته باشد . نه تنها در كنگره بين المللي ايمني جاده ها ؛ نماينده اي از وزارت راه وشهرسازي حضور ندارد بلكه با مراجعه به سامانه اين وزارتخانه ميتوان به وضوح جاي خالي امنيت جاده ها را مشاهده كرد .چنانكه در معاونتها وستادهاي ذكر شده در سامانه مزبور؛ نشاني از فعاليت دراين حوزه ؛ ديده نميشود. گويا بيشترين حوزه اين وزارت خانه در مسكن سازي وراه روستايي خلاصه شده است. كه اين امر با توجه به تلفات حوادث جاده اي دركشورما قابل تامل است.
* تجربيات ديگران
دكتر محمد سلطان ، متخصص ارتوپدي و ترومولوژي دروزارت بهداشت كشورمصر نيز بااشاره به حجم بالاي تلفات اين كشور، به خبرنگار ما ميگويد: آمارمرگ ومير مابسيار بالاست و سالانه به 7هزار كشته ميرسد. البته طي سالهاي اخير برنامه هايي براي كاهش اين تلفات لحاظ شده است.
وي با تاكيد به اينكه ، دراين همايش مقاله اي درزمينه تاثير خدمات امدادي و آمبولانس ارائه خواهد كرد ادامه ميدهد: براي تصريح درخدمات امدادي سعي شده آمبولانسها در محورهاي پر خطر مستقر شوند . همچنين تجهيزات مناسب براي ياري مصدومان در اين اتوموبيلها قرار گيرد واز نيروهاي آموزش ديده بهره مند شويم .بايد توجه داشت پرسنل در آمپولانسها با نيروي انساني فعال در بيمارستانها كاركرد وتاثير متفا وتي دارند.
دكتر محمد سلطان مي افزايد : به اعتقاد من هرقدر راهها وتجهيزات غني وكار آمد باشد تا زماني كه راننده ها به درستي تردد نكنند ؛ همواره خطر تهديد ميكند. بنابراين رفتار راننده تضمين كننده سلامت اوست.
دكتر حسين حميد ديگر ميهمان اين كنگره از مالزي نيز به گزارشگر ما ميگويد: با توجه به جمعيت كشورمالزي ، كه 27 ميليون نفر مي باشد ؛ هفت هزار كشته رقم قابل توجهي است. اما طي سالهاي 1995 تا 1999 تلاشهاي مستمري شده تا آمار قربانيان حوادث ترافيكي كاهش پيداكند.
وي كه مهندس ترافيك مي باشد وبررسيهاي را در زمينه نقش موتور سيكلتها دراين حوادث انجام داده، خاطر نشان ميكند: بررسيهاي همه جا نبه ومجزا درزمينه حوادث جاده اي همانند ؛ رانندگان خودرو ، پياده ها ، امنيت جاده ها وخودروها انجام شده كه آثار آن نقش قابل توجهي در كاهش صدمات ترافيكي داشته اند . ازاين رو تلفات كاهش يافته وما به اين تلاشها خوشبين هستيم.
* خودروهاي غيرايمن
بنابر گفته دكتر حميد درمالزي از هر 6 نفر يك نفر اتوموبيل شخصي دارد. اين رقم در برخي كشورها حتي كمتر است . اما درايران با توجه به اينكه اين نسبت دربالاترين حد به هر 12 نفر يك خودرو ميباشد . چرا ميزان تلفات ما بيش از ساير كشورهاست؟
پروفسور گرجي دراين زمينه معتقد است:" يكي ازدلايل عمده ؛ وجود خودروهاي غير استاندارد وغير ايمن در كشور است."
اين درحاليست كه بنابر آخرين آمار؛ سه خودروساز بزرگ کشور، در مجموع نسبت به نه ماهه نخست سال گذشته ، امسال حدود 7/7 درصد درتوليد رشد داشته اند.
* امدادرسانی جادهای در کشور 14 دقیقه است
رئیس مرکز حوادث و فوریتهای پزشکی کشور گفت: امدادرسانی جادهای و زمان رسیدن خودروهای آمبولانس در جادههای در کشور 14 دقیقه است.
غلامرضا معصومی، در حاشیه نخستین کنگره بینالمللی ايمني جاده ها ميگويد: درحال حاضر زمان رسیدن خودروهای آمبولانس در جادههای کشور در حدود 14 دقیقه بوده که این رقم در تهران بزرگ در حدود 12.5 دقیقه و در کلان شهرهایی مانند مشهد زیر 8 دقیقه است.
همچنين از ابتدای سال جاری تاکنون آمار فوتی ناشی از تصادفات جادهای در کشور در حدود 15 درصد کاهش داشته است.
وي همچنين مي افزايد: هیچگونه خودروی آمبولانسی فرسوده در کشور نداریم و در این ارتباط میتوان گفت که حداکثر عمر خودروهای آمبولانسی در کشور در حدود پنج سال است.
رئیس مرکز حوادث و فوریتهای پزشکی با اشاره به اعتبارات در نظر گرفته شده برای سال 91 به منظور تجهیز سیستم مرکز فوریتهای پزشکی ميگويد: باتوجه به اينكه هنوز بودجه 91 در مجلس شورای اسلامی مورد بررسی قرار نگرفته ست اما اعتبارپيشنهادي ما برای تملک و تجهیز مراکز اورژانس کشور در حدود 100میلیارد تومان است علاوه بر این اعتباری در حدود350 میلیارد تومان برای بخش جاری پیشبینی شده است.
معصومي با اشاره به آمار تولید سالانه 600 هزار خودرو در کشور ادامه ميدهد : تولید این حجم خودرو و نیز افزایش سرعت خودروها میتواند از جمله دلایلی باشد که آمار تصادفات سالانه رو به افزایش است.
* مشاركت جهاني
دكتر سعيد عبدالحسيني رييس كنگره بين المللي حوادث جاده اي نيز درجمع خبرنگاران اظهارميكند هم اكنون تلفات تصادفات جاده ای جزء سه عامل مرگ و میر در جهان محسوب ميشود .ازاين رو به عنوان يك مشكل جهانی چاره اندیشی اصولی را می طلبد.
وی همچنين ادامه ميدهد : از آنجا كه اين حوادث دغدغه جهاني به شمار ميرود .براي نخستين بار دركشور، با مشاركت سازمان بهداشت جهانی ؛ مطالعاتي در زمينه پيشگيري ازحوادث جاده اي انجام شده كه مركزيت آن را بيمارستان فوق تخصصي رضوي بر عهده دارد.
دكترعبدالحسيني اضافه ميكند : متاسفانه هرساله بيش از 20 هزار نفر بر اثر تصادف جاده ای در كشورمان جان می دهند و عده زیادی هم به این علت مجروح و یا معلول می شوند.