گرچه بنابر ادعای مسولان انتظامی کشور آمارارتکاب جرایم خشن طی سالهای اخیر حتی دربرخی استانها تا 50 درصد کاهش داشته است اما اخبار حوادث رسانه ها ، خبراز پدیده تامل برانگیز ، " حضور ومشارکت زنان در جرایم خشن " دارد. چنانکه گاه وبی گاه در رسانه ها میبینیم که :
*ماموران انتظامی رشت موفق شدند زن مسلحی را كه برای اخاذی وارد آرایشگاهی شده بود دستگیرکنند
*در عملیات دستگیری سارقان بانک سپه کرمانشاه 5 نفر دستگیر شدندکه یکی از متهمان زن می باشد .
*زن و شوهر مسافرنمايي كه اقدام به سرقت مسلحانه يك خودروكرده بودند دستگیر شدند
گرچه میزان چنین جرایمی اندک است اما وقوع هرکدام قابل تامل می باشد.
دکتر علی نجفی توانا ، حقوقدان درزمینه بروز جرایم در زنان به گزارشگر ما میگوید: به طور کلی خشونت ورفتارهای خشن بازتاب آموزه های فردی واجتماعی است .چنانکه در جوامع سنتی اغلب اقدامات سخت نظیر درگیریهای فیزیکی بین مردان مرسوم بوده است وزنان به اموری که نیازمند بروز احساسات ومهارتها ی خاص داشته ، می پرداختند . درانجام جرایم نیز این تفاوتها مشهود بود . ا حتی در سالهای اخیر درخصوص ارتکاب جرایم بین زنان ومردان نه تنها در کشور ما بلکه دردنیا تفاوتهای اساسی بین دو جنس مشاهده می شد. چنانکه از لحاظ کمیت بزهکاری زنان ، اغلب کمتر از یک پنجم آمار بزهکاری مردان است وتنوع جرایم زنان نسبت به مردان نیز مشهود است . اینگونه عمده جرایم زنان از گذشته تاکنون بیشتر در زمینه های خانوادگی همانند کودک آزاری ، قتلهای خانوادگی و جرایم جنسی می باشد .
وی درادامه بااشاره به علل موثر درتفاوت جنسیتی ورفتارهای بزهکارانه می افزاید: اندیشمندان ومتخصصین دوعامل را دراین باره موثر میدانند نخست قدرت جسمی زنان و سپس تفاوت ساختار عصبی زنان ومردان ، چنانکه متخصصان معتقدند : زنان به لحاظ عصبی بردبارتر وقوی ترند این درحالیست که مردان از این جهت تحریک پذیربوده وآماده گی بیشتری برای ارتکاب جرایم به خصوص جرایم خشن دارند.
* دایره وسیع بزهکاری
بهار بود واردیبهشت. بهترین ماه وفصل خدا... زمانی برای درک لطافت وزیبایی زندگی..... اما پشت در یکی ازخانه های شهر زمان برای همیشه برای طاهره ودخترش متوقف شد ...زمانی که آن چهار لیتر مایع هولناک چهره جوان اورا به یغما برد ورویاهای دخترک اش را کابوس کرد....
با نگاهی به پرونده بزهکاری زنان بارها میتوان از خود پرسید چرا وبه چه علت زنان به راه جرایم خشنی چون قتل واسید پاشی پا می گذارند؟
حمیده احمدی کارشناس ارشد پژوهشگری علوم اجتماعی با تاکید بر گسترش بزهکاری در بین زنان میگوید: طی سالهای اخیر به نظر می رسد حضور زنان در جرایم خشن درجهان بیشتر شده باشد شاید یکی از دلایل آن را انعکاس بیشتر رسانه ها دانست .اما نکته مهمتر حضور پر رنگ زنان در عرصه های مختلف و گسترش این حضور به سطوح مختلف است. چنانکه پیش از این بیشترین زمینه فعالیت زنان درخانه ها خلاصه می شد واغلب جرایم زنان درهمین حوزه ها ختم می شد . اما درحال حاضر که زنان پای به دایره وسیع جامعه گذاشته اند عرصه بزهکاری آنها نیز گسترش یافته است . در ساده ترین نمونه ، وقتی زنی به عنوان کارگر یا کارمند درجامعه ظاهر می شود ، به همان میزان بیشتر تحت تاثیرانواع خشونتها خواهد بود و خود می تواند اعمال خشونت کند.
دکتر نجفی توانا درهمین باره معتقد است: از زمانی که زنان وارد عرصه زندگی اقتصادی واجتماعی وفرهنگی شدن به همان میزان نیز ارتکاب جرایم وتنوع جرائم آنان به وضعیت بزهکاری مردانه نزدیک شده است چنانکه شاهد ارتکاب جرایمی نظیر قتل وکلاهبرداری اخاذی وقاچاق انسان در آنها هستیم.همچنین مطالعات جرایم نشان میدهد زنان امروزه تا حدود قابل تاملی در اجرای جرایم نقش دارندو حتی میتوانند به عنوان رئیس گروه وباندی نقش آفرینی کنند.
این جرم شناس همچنین میگوید:آنچه در سالهای اخیر خطرناکتر جلوه گری میکند ، نوعی رقابت جنسیتی درارتکاب جرایم است. ازیک طرف نگاه فمنیستی واز طرف دیگر نگاه حق طلبانه وبرابر جویانه باعث شده که زنان همان رفتارهای مردانه را انجام دهند چنانکه امروزه میتوان از شیوه رانندگی تا بروز رفتارهای مجرمانه نظیر مصرف ومعامله مواد مخدر تا جرایم مالی وحتی رفتارهای جنسی رادر رقابت زنان با مردان دید.
* زندگیهایی که دود می شوند
احمدی به شرایط اقتصادی به عنوان یکی ازدلایل خشونتها اشاره کرده واظهار میکند: از عوامل زمینه ساز خشونت باید از چالشهای اقتصادی یاد کرد. چراکه امروزه این مساله به عنوان یک چالش جهانی ؛ سلامت اجتماعی افراد را تحت تاثیر قرار داده است .مردم ما به ویژه زنان وجوانان نیز به دلیل شرایط ومحدودیتها از این آسیبها بی نصیب نمی باشند . چنانکه مطالعات نشان میدهد ناکامیهای اقتصادی و زیاده خواهیها درارتکاب جرم در زنان وجوانان موثر است
نکته دیگر اینکه ضعف اقتصادی در عوامل دیگر دخالت چشمگیری دارد چنانکه تجربه نشان داده ، افرادی که از کاستیهای اقتصادی حاد رنج میبرند ؛ کم وبیش ازلحاظ ابعاد مختلف نظیر بعد فرهنگی نیز با تنگنا مواجه هستند.
این پژوهشگر اجتماعی با تاکید بر اعتیاد به عنوان عنصری موثر در بروز جرایم زنان میگوید: زمانی که زنی به این چرخه نابود کننده وارد می شود دیگر هیچ اهمیتی به خود ودیگران نمیدهد. زیرا اوناچار است برای رفع مشکل خود به هر وسیله وراهی پناه ببرد. ازاین رو در معرض سواستفاده های متعدد قرار خواهد گرفت یا تن به هر نابودی میدهد.
* آموزش خشونت
بی گمان همانگونه که خانواده را میتوان کانون صلاح وسلامت جامعه دانست ، آن را میتوان سرمنشا فساد ونابودی محسوب کرد.
دکتر نجفی توانا با تاکید برهمین قضیه میگوید: بررسی جرم شناسانه رفتارهای جنایی ثابت میکند اغلب خشونت از طریق محیط اجتماعی منتقل میشود وافراد خشونتگرا در دوران کودکی مورد خشونت قرار گرفته اند . همچنین مطالعات نشان میدهد معمولا این افرادمتعلق به طبقات اجتماعی و خانواده هایی هستند که با مشکلات متعدد دست به گریبانند. این افراد به گونه ای رشد یافته اند که خشونت جز زندگی فردی آنها شده است .
وی درادامه اظهار میکند: گرچه انسانها به طور طبیعی از خشونت به عنوان عامل دفاعی غریزی بهره مند هستند . اما بروز این استعداد ذاتی نیازمند بسترهای فرهنگی واجتماعی است . خانواده از طریق نحوه تربیت وآموزههایی که به فرزند منتقل میکند میتواند شرایط بروز این توانمندی را فراهم کند .به این ترتیب افراد میتوانند گاه منطقی بررفتارهای خشونت بار خود کنترل داشته باشد یا بی هیچ ملاحظه ودرایتی عرصه را به جولان خشونت خویش واگذار کند.
احمدی نیز معتقد است: هرقدر درخانواده ها ؛ رفتارهای خشونت بار بیشتر باشد .افراد بیشتر پرخاشگر وخشن می شوند. درزندگی زنان نیز چنین است. زنانی که بیشتر در معرض خشونتها قراردارند بیشتر به رفتارهای خشن گرایش دارند وپروایی دراین زمینه نشان نمیدهند.